خلاصه ماشینی:
مقاله: بازاندیشی سنت معنویِ نبی در دوره مدرن / شهرام پازوکی هست اشارات محمد المراد *** کل گشاد اندر گشاد اندر گشاد (مثنوی معنوی، دفتر ششم، بیت 174) معمولا در تعریف سنت نبوی گفته می شود که آن عبارت است از قول و فعل و تقریر پیامبر (ص).
این تعریف از سنت در علم فقه نزد اصولیان به عنوان یکی از ادلّه اربعه یا منابع احکام و مقررات شرعی رایج است; امّا آنچه از این تعریف در فقه اسلامی مورد نظر است، صرفاً شأن رسالت یا، به اصطلاح عرفانی، جنبه الی الخلقیِ پیامبر است.
برخلاف این اعتقاد ، عارفان مسلمان همواره متوجّه بوده اند که احیاء و تجدید سنت نبوی از طریق احیای ایمان است; زیرا شریعت از فروع دین است و در احیای سنت اسلامی باید به احیای آنچه به اصول و شئون ایمانی بازمی گردد، رجوع کرد.
مضیّق ساختن سنت نبوی از راه انکار سنت معنوی نزد بعضی از بزرگان شیعه، عجیب تر از انکار آن نزد برخی از اهل سنت است که خودبه خود فقط قائل به بعد رسالتی پیامبرند; زیرا در تشیع حقیقی با طرح مسئله ولایت که بُعد معنوی اسلام است، اصولا باید بر سنت معنوی بیشتر تأکید شود; چنان که شیعیان حتّی معنای سنت را بسط و تعمیم داده، آن را شامل سنت مروی از ائمه اطهار (ع) نیز می کنند، ولی با این حال باز گروهی فقط آن را منحصر به همین قلمرو احکام ظاهری می سازند.