ملخص الجهاز:
"در مخزن الاسرار با این ابیات شرح معراج را آغاز میکند: نیم شبی کان فلک نیم روز کرد روان مشعل گیتی فروز نه فلک از دیده عماریش کرد زهره و مه مشعلهداریش کرد کرد رها در حرم کائنات هفت خط و چار حد و شش جهات روز شده با قدمش در وداع ز آمدنش آمده مه در سماع دیدهی اغیار گران خواب گشت کاو سبک از خواب عنان تاب گشت با قفس قالب از این دامگاه مرغ دلش رفته به آرامگاه (مخزن الاسرار،17) این ابیات حدود 66 بیت است که شرح مبسوطی از شب معراج دارد.
نظامی از آن دسته است که به معراج جسمانی قائل است و آن را تصدیق میکند: با قفس قالب از این دامگاه مرغ دلش رفته به آرامگاه (مخزن الاسرار،17) 5-بازماندن جبرئیل از سفر در آیات قرآن دربارهی جبرئیل از پیامبر مطلبی نیست."