ملخص الجهاز:
"»3 اما احمد جام از عاقلان و راسخان نیز سخن به میان میآورد و در وصف سماع آنان میگوید:«اما سماع راسخان و عاقلان آن بود که ایشان چیزی که شنودند تمیز کنند میان آن ناحق است یا باطل،و آیا شنودن آن شاید یا نی؟اگر فرانیوشیم از عهده آن بیرون توانیم آمد یا نه؟راست است یا دروغ؟خیر است یا شر؟مراست یا بر مناست؟چون این تمیز بکنند هرچه شنودنی است فراشنونده،و هرچ نشاید ننیوشند و نگویند،و روا ندارند که دیگری را بشنوانند و هرچه حکمت و عبرت و منفعت خقل باشد گویند و شنونده و هرچه پند و وعظ و حکمت حکما باشد،فرانیوشند و درآموزند و فرادیگران آموزند...
امروز هرکه روی به حلقه ما نهد و از دور فرانیوشد[-گوش دهد]راست بدان مانند که گویی خراباتیای[-بیدین]است که همه سرمست گشتهاند!»8احمد جام،نکته اصلی یعنی ناسازگاری سماع با سیرهء پیامبر(ص) را مورد تأکید قرار میدهد و میگوید«بسیار بنگریستم تا در هیچ کتاب چیزی هست که هر [کس]سرود بگوید یا چیزی از اینکه میزنند، برزند،یا پای فرو کوبد او را چند ثواب است؛ هیج ندیدهام."