ملخص الجهاز:
"3. میرزا فضل الله بن عبد النبی شریفی الحسینی شیرازی متخلص به خاوری که تاریخ ذو القرنین را با توجه به منبع عهد آقا محمد خان یعنی تاریخ محمدی تالیف محمد تقی ساروی به توصیف خاندان قاجار از آغاز حضور ایل قاجار در فعالیتهای سیاسی کشور تا حکومت آقا محمد خان را مرور و از زمان قتل وی و چگونگی به سلطنت رسیدن جانشینش فتحعلیشاه را بصورت روزنامچه و وقایع سال به سال بیان نموده است.
ق سال (به تصویر صفحه مراجعه شود) نسخهء خطی تاریخ ذو القرنین به سال وقایع را توضیح داده و نام این جلد را کتاب«نامهء خاقان» لقب داده است.
در این کتاب یا بهتر بگوییم جلد اول تاریخ ذو القرنین چگونگی به تخت نشستن فتحعلیشاه،دفع مدعیان سلطنت و روابط با مخالفین که سالها شاه را سرگرم نموده،جنگهای ایران و روس که زمینهء ارتباط با فرانسه و گسترش روابط خارجی را با انگلیس فراهم مینماید تا زمینه عهدنامهء گلستان با روسیهء تزاری و بستن عهدنامهء مفصل با انگلیس،قتل گریبایدوف و بسیاری از مسائلی که در این دورهء حساس در جلد اول مطرح میشود."