خلاصه ماشینی:
"سخن اول فصلنامه مطالعات تاریخی پیدایش فرقهها در هر زمان،معلول شرایط ویژهای است؛اما با حضور پدیده استعمار در دوره معاصر ایران،دلایل سیاسی بیش از دیگر شرایط در پیدایی این نحلهها مؤثر بوده است.
اگر دورهای به نام پهلوی در ایران ظهور نمییافت و آنچنانکه ملموس اهل دقت و مطالعه است این کانونها در دامان حکومت پر و بال نمیگرفت و بر اهرمهای قدرت نمینشست،چه بسا اکنون نام این محافل و فرق در ردیف گروههایی قرار میگرفت که فاصله اندکی بین طلوع و غروبشان وجود دارد و نیازی به یادکرد تاریخی نمییافت.
اما توسعه تصاعدی آنها در دوره یاد شده هم روایتگر موفقیت نفوذ سلطهجویان در حکومت وقت و هم حکایتکننده تأثیرات این گروهها بر شئونات جامعه-از قتل نفوس مسلمانان گرفته را رویاروییهایی که بخشی از تاریخ معاصر را از آن خود کردهاند-است.
پس از پیروزی سخن اول فصلنامه مطالعات تاریخی انقلاب اسلامی،سفره بزرگی که حکومت پهلوی برای این فرقه پهن کرده بود،جمع شد و دولت آمریکا در پی تقابلات خود با جمهوری اسلامی ایران،از این جریان بهعنوان ابزاری سیاسی سود فراوان برد."