ملخص الجهاز:
"گزارشی از آیینهای نمایشی نوروزی ایران در مناطق مختلف آیینهای نمایشی و استمداد از ماوراء الطبیعه آرتمیس نیازی (به تصویر صفحه مراجعه شود) اشاره مسلم است که در ایران باستان،آیینها و مراسم ویژهای در مناسبتهای گوناگون اجرا میشده و هماکنون بسیاری از آنها منسوخ شدهاند و یا در نقاط دورافتاده به صورت محدود اجرا میشوند.
» امیر کاووس بالازاده دربارهء آیینهای نوروزی و نیز آیینهای مربوط به تغییر فصل به این نکته اشاره میکند که مردم ایران از گذشتههای خیلی دور برای تغییر فصلها، ارزش بسیار قایل بودند و آیینهای خاصی را برگزار میکردند.
» امیر کاووس بالازاده درباره مراسم ویژه نوروز چنین میگوید:«یکی از مراسمی که جنبه نمایشی داشته است، «نوروزی خوانی»است که پیش از نوروز اجرا میشده در مراسم«نوروزی خوانی»نوروزی خوانها در تمام ایران راه میافتادند و نغمههای آمدن نوروز را سر میدادند که اشعار آنها امروزه در چندین کتاب منتشر شده است.
» آیین دیگری که وی به آن اشاره میکند و جنبه نمایشی داشته و در ایران اجرا میشده،آیین میرنوروزی است که ریشه در مراسم بسیار کهنی دارد و آن هم نماد باروری بوده است بالازاده در تشریح این آیین میگوید: «در این مراسم شاه پیر را میکشتند و شاه جوان را به جای او به تخت مینشاندند که نماد پایان زمستان و آمدن بهار بوده است.
دکتر محمد حسین ناصربخت در شرح آیینهای نوروزی که از گذشته در ایران وجود داشته است به این نکته اشاره میکند که وقتی به تاریخ نمایش در ایران میپردازیم،ابتدا به سراغ اتفاقاتی میرویم که از دوران کهن،جلوههای نمایشی داشتهاند و بسیاری از آنها هنوز هم در نقاط مختلف ایران اجرا میشوند."